Oszacowanie roli globalizacji, rozwoju technologicznego i poziomu konsumpcji gospodarstw domowych na ślad ekologiczny w krajach Grupy Wyszehradzkiej

Jakość środowiska jest kluczowym tematem zarówno dla krajów rozwiniętych, jak i rozwijających się. Wraz z globalizacją kraje rozwijające się dążą do dogonienia krajów rozwiniętych. Jednak proces globalizacji w krajach rozwijających się może również powodować skutki dla środowiska. Dlatego też niniejszy artykuł ma na celu analizę wpływu globalizacji, rozwoju technologicznego (TD) i konsumpcji gospodarstw domowych na ślad ekologiczny (EF) w krajach Grupy Wyszehradzkiej (V4), Czechach, na Węgrzech, w Polsce i na Słowacji w latach 1996-2021 poprzez kontrolowanie wzrostu gospodarczego, zużycia energii odnawialnej i emisji CO₂. Aby osiągnąć ten cel, wykorzystujemy estymator średniej rozszerzonej (AMG), który uwzględnia zależność przekrojową (CSD). Wyniki empiryczne pokazują, że globalizacja, zużycie energii odnawialnej i emisje CO₂ znacząco pozytywnie wpływają na EF. Jednak wzrost gospodarczy (EG) jest nieznacznie dodatni, a TD i konsumpcja gospodarstw domowych mają nieznacznie negatywny wpływ na EF w całym panelu. Ponadto wyniki dla poszczególnych krajów dostarczają zróżnicowanych rezultatów. Na przykład EG ma znacząco pozytywny wpływ na EF na Słowacji i Węgrzech oraz nieistotnie pozytywny wpływ na EF w Polsce i Czechach. Globalizacja znacząco pozytywnie wpływa na EF w Czechach i na Słowacji oraz ma nieistotnie pozytywny wpływ na EF w Polsce i na Węgrzech. Rozwój technologiczny (TD) ma znacząco negatywny wpływ na EF w Polsce, Czechach i Słowacji oraz pozytywny na Węgrzech. Konsumpcja gospodarstw domowych ma negatywny znaczący wpływ na EF na Węgrzech, nieistotny negatywny wpływ na Słowacji oraz pozytywny nieistotny wpływ w Polsce i Czechach. Ponadto zużycie energii odnawialnej pozytywnie wpływa na EF w Czechach i na Węgrzech oraz ma nieistotnie pozytywny wpływ w Polsce i na Słowacji. Wreszcie emisja CO₂ ma znacząco pozytywny wpływ na EF w Polsce, Czechach i na Słowacji oraz nieistotnie pozytywny wpływ na Węgrzech. W związku z tym ustalenia empiryczne mogą pomóc decydentom w opracowaniu nowych polityk zwalczania degradacji środowiska poprzez uwzględnienie roli globalizacji, udoskonalenia technologicznego i emisji CO₂.