Transformacja energetyczna, zrównoważoność środowiskowa i koszty opieki zdrowotnej w rozwijających się gospodarkach Afryki Subsaharyjskiej: dowody z okresu przed pandemią i pandemii COVID-19 – implikacje dla Celów Zrównoważonego Rozwoju 3, 7 i 13

W niniejszym badaniu analizowane są powiązania między transformacją energetyczną, zrównoważonym rozwojem środowiska i kosztami opieki zdrowotnej w rozwijających się gospodarkach Afryki Subsaharyjskiej (SSA), ze szczególnym uwzględnieniem ich wpływu na Cele Zrównoważonego Rozwoju (SDGs) nr 3 (Dobre zdrowie i dobrostan), 7 (Przystępna i czysta energia) oraz 13 (Działania na rzecz klimatu). Wykorzystując silnie zbilansowany zestaw danych panelowych 40 krajów Afryki Subsaharyjskiej z lat 2005–2020, analiza integruje teorię transformacji energetycznej i model produkcji w ochronie zdrowia Grossmana, aby ocenić, jak zmiany w systemach energetycznych, warunkach środowiskowych i finansowaniu opieki zdrowotnej wpływają na wyniki zrównoważonego rozwoju. Wykorzystując techniki estymacji panelowej, cztery powiązane ze sobą modele ekonometryczne badają czynniki determinujące zrównoważony rozwój środowiska, wpływ jakości środowiska i zużycia energii na koszty opieki zdrowotnej, wpływ finansowania opieki zdrowotnej na wyniki oraz czynniki napędzające dostęp do czystej energii. Wyniki ujawniają znaczne różnice regionalne. Zużycie energii odnawialnej pozytywnie wpływa na zrównoważoność środowiskową w Afryce Środkowej i Wschodniej, ale negatywnie w Afryce Południowej. PKB na mieszkańca jest negatywnie skorelowany z jakością środowiska we wszystkich regionach, co jest zgodne z dynamiką krzywej Kuznetsa na wczesnym etapie rozwoju środowiska. Zużycie czystej energii wiąże się z niższymi wydatkami na opiekę zdrowotną, podczas gdy wydatki na zdrowie publiczne mają bardziej spójny pozytywny wpływ na wyniki zdrowotne niż wydatki prywatne. Dynamika COVID-19 znacząco zmieniła te zależności. Pandemia osłabiła wcześniej silny związek między energią odnawialną a zrównoważonością środowiska i nasiliła negatywny związek między PKB a wynikami środowiskowymi, szczególnie w Afryce Zachodniej. W przypadku wyników opieki zdrowotnej, wzorce efektywnych inwestycji publicznych i wzrostu gospodarczego sprzed pandemii zostały zakłócone, ponieważ reakcje kryzysowe i realokacja zasobów osłabiły długoterminowe zależności strukturalne. Wkład PKB na mieszkańca w realizację Celu Zrównoważonego Rozwoju nr 7 pozostał silny, nawet w czasie pandemii, potwierdzając fundamentalną rolę siły gospodarczej w napędzaniu transformacji energetycznej. Jednak synergia między Celami Zrównoważonego Rozwoju nr 7 a 13 osłabła w większości regionów, przy czym Afryka Południowa wyróżniała się utrzymaniem, a nawet wzmocnieniem tych powiązań w warunkach kryzysu. Czynniki demograficzne, takie jak wiek populacji, również wywierały wpływ specyficzny dla danego regionu, szczególnie w Afryce Południowej, gdzie utrzymywały się na wysokim poziomie przez cały okres pandemii. Odkrycia te dowodzą znaczenia strategii politycznych dostosowanych do specyfiki regionu i zapewniających odporność na zmiany. Rządy powinny priorytetowo traktować inwestycje w czystą energię, nie tylko ze względu na korzyści środowiskowe, ale także w celu zmniejszenia obciążeń systemu opieki zdrowotnej. Plany odbudowy po pandemii muszą uwzględniać zielone reformy fiskalne i ponownie zakotwiczyć systemy opieki zdrowotnej w oparciu o zasady równości, odporności i efektywności. Doświadczenia Afryki Południowej stanowią potencjalny wzór dla ciągłości polityki i dostosowania do Celów Zrównoważonego Rozwoju (SDGs) w przypadku przyszłych kryzysów. Podsumowując, badania wskazują na potrzebę skoordynowanych, międzysektorowych interwencji w celu przyspieszenia zrównoważonego rozwoju w Afryce Subsaharyjskiej, szczególnie w obliczu globalnych wstrząsów.