Wymuszone przesiedlenia a rozwój zrównoważony: przypadek zapory Slezská Harta w Republice Czeskiej

Celem niniejszej pracy jest omówienie zjawiska wymuszonych przesiedleń spowodowanych ekspansją ludzkiej infrastruktury – w kontekście rozwoju zrównoważonego. Przeanalizowano rozkład przestrzenny przesiedleń i ich wpływ na społeczną i ekonomiczną sytuację osób i przesiedlonych grup społecznych. Szczególna uwagę zwrócono na kontekst konsekwencji politycznej i społecznej transformacji dokonanej w Republice Czeskiej (przed 1989 r. Czechosłowacji). Dyskusja zostanie oparta zarówno na przeglądzie literaturowym jak i na konkretnym przykładzie przesiedleń związanych z budową zapory Slezská Harta przeprowadzonej na przełomie lat 80/90. Analiza uwzględnia dostępne oficjalne dokumenty i inne źródła, takie jak wiejskie kroniki oraz wywiady przeprowadzone z przesiedlonymi. Zaobserwowano niekorzystny proces związany z pogarszaniem się warunków życia osób dotkniętych przesiedleniem, choć każdą przesiedloną osobę należy traktować indywidualnie. Należy podkreślić, że obserwowane negatywne skutki przesiedleń są możliwe do zminimalizowania, o ile już na etapie planowania danej inwestycji kierować się będziemy zasadą zrównoważonego rozwoju.