O rozwoju naturalnie niezrównoważonym i równoważonym sztucznie

Autor prezentuje hipotezę, że przy braku ingerencji ze strony człowieka, czyli w warunkach naturalnych, rozwój dokonuje się żywiołowo i jest w zasadzie niezrównoważony, a zrównoważonym staje się dopiero za sprawą czynników antropogennych, a więc sztucznie. Rozwój zrównoważony dokonuje się przede wszystkim w socjosferze. Ludzie zaczęli równoważyć rozwój dopiero wtedy, gdy uświadomili sobie, że żywiołowy rozwój ekonomiczny zmierza do momentu krytycznego w wyniku szybkiego wyczerpania zasobów surowców kopalnych i niekopalnych oraz niegraniczonej nadkonsumpcji. Początkowo ignorowano to. Trzeba było kilkudziesięciu lat zanim potraktowano to poważnie. Wtedy pojawiła się idea rozwoju kontrolowanego, czyli zrównoważonego. Odtąd podejmuje się działania na rzecz redukcji różnych kategorii nierównowag w coraz większej liczbie obszarów działalności. Odtąd idea rozwoju zrównoważonego stała się modną, ważną  i intratną, mimo że utopijną, dlatego że w rozwoju zrównoważonym  upatruje się panaceum na kryzysy, nierówności i sprzeczności społeczne. Do implementacji tej idei przyczyniły się znacznie publikacje  Donelli Meadows (Limits to growth. A Report for the Club of Rome's Project on the Predicament of Mankind), Ernsta U. v. Weizäckera (Wir sind dran. Was wir ändern müssen, wenn wir bleiben wollen) i Gayi Herrington (Five Insights for Avoiding Global Collapse. What a 50-Year-Old Model of the World Taught Me About a Way Forward for Us Today)  Wskazuje się w nich, że odpowiednie działania podejmowane do 2040 r. zdecydują o dalszych losach ludzkości. W dowodzeniu słuszności swej hipotezy autor wykorzystał publikacje na temat 17 celów ogólnych  i  169 zadań konkretnych sformułowanych w 2015 r. w Agendzie 2030, a w szczególności stopień realizacji ich na półmetku w 2023 r.