Funkcja wynikająca z formy – adaptacja architektury powojennego modernizmu do nowych programów funkcjonalnych

Błażej Ciarkowski

doi:10.35784/odk.1880

PDF

PDF (angielski)

Opublikowane: 2020-12-04

DOI: https://doi.org/10.35784/odk.1880

Numer Nr 9 (2020)

Artykuły

Autochtoniczne dziedzictwo kulturowe: opracowanie nowych metod i najlepszych praktyk dla Światowego Dziedzictwa w oparciu o rdzenne tradycje i wartości
Proceedings, Recommendations, and Outcomes of the ICOMOS International Scientific Committee Conference and Forum on Indigenous Cultural Heritage, 2019
Diane Archibald

1-13
Funkcja wynikająca z formy – adaptacja architektury powojennego modernizmu do nowych programów funkcjonalnych
Błażej Ciarkowski

15-28
Adaptacja laboratorium maszynowego dawnej Szkoły Rzemiosł Budowlanych i Wyższej Szkoły Budowy Maszyn na bibliotekę Wydziału Architektury Politechniki Wrocławskiej
Elżbieta Grodzka

29-41
Adaptacja Dworca Morskiego w Gdyni na Muzeum Emigracji
Robert Hirsch

43-56
Odtwarzanie rdzennej wiedzy architektonicznej Archipelagu Arktycznego i Norwegii
Nancy Mackin

57-72
Konstrukcyjne drewno zabytkowe – rozszerzone metody badań na przykładzie dawnych więźb dachowych
Dominik Mączyński

73-81
Zabezpieczenia przeciwwilgociowe budowli podziemnych z użyciem gliny na przykładzie dzieł fortyfikacji nowożytnej oraz warszawskiego Elizeum
Lech Narębski

83-96
Eye tracker jako prospołeczne narzędzie zarządzania dziedzictwem urbanistycznym i architektonicznym
Marta Alina Rusnak

97-115
O konieczności i możliwościach zapewnienia osobom niepełnosprawnym dostępu do zabytkowych obiektów użyteczności publicznej
Barbara Rymsza, Krzysztof Kaperczak, Justyna Kiljan-Walerzak

117-127
Ewolucja założeń ochrony zabytków – przykład miast Światowego Dziedzictwa UNESCO
Boguslaw Szmygin

129-140
Skanowanie laserowe drewnianego kościoła pw. Wniebowzięcia NMP i św. Michała Archanioła w Haczowie
Wojciech Markowski, Anna Wierzejska

141-159

Archiwum

2022

Nr 14
2022-12-31 8
Nr 13
2022-12-31 10

2021

Nr 12
2021-12-29 11
Nr 11
2021-06-30 13

2020

Nr 10
2020-12-22 9
Nr 9
2020-12-04 11

2019

Nr 8
2019-12-20 28
Nr 7
2019-02-27 17

2018

Nr 6
2018-11-29 17
Nr 5
2018-02-28 15

Authors

Błażej Ciarkowski

b.ciarkowski@gmail.com

Instytut Historii Sztuki, Politechnika Łódzka, Łódź;

http://orcid.org/0000-0001-5661-3429 ##orcid.unauthenticated##

Abstrakt

Celem niniejszego artykułu jest analiza możliwości adaptacji obiektów architektury modernistycznej wzniesionych w Polsce po II wojnie światowej. Specyfika formy, która została zaprojektowana w duchu funkcjonalizmu, a więc dostosowana do określonego programu funkcjonalnego, znacznie utrudnia zmianę przeznaczenia obiektów. Podobnie rozwiązania materiałowe i konstrukcyjne, które (niekiedy ze względu na eksperymentalny, nowatorski charakter) źle znoszą próbę czasu. Rozważania nad wprowadzaniem nowych programów funkcjonalnych przy jednoczesnym zachowaniu autentyzmu obiektów zostały zilustrowane wybranymi przykładami realizacji, mającymi udowodnić tezę, iż efekt finalny procesu adaptacji zależny jest m.in. od właściwej interpretacji substancji historycznej i idei będącej jej genezą.

Słowa kluczowe:

modernizm, powojenny modernizm, adaptacja

Bibliografia

Badiou A.,The Subject of Change: Lessons from the European Graduate School, New York-Dresden 2012.

Brodzka J., Ciarkowski B., Konserwacja i kreacja architektury. Jan Tajchman i jego działalność, Wydawnictwo TAKO, Toruń 2014.

Ciarkowski B., Bolesław Kardaszewski. Architektura i polityka, TAiWPN Univeristas, Kraków 2016.

Ciarkowski B., Kryterium autentyczności a wartościowanie zabytków architektury modernistycznej, [w:] Wartościowanie zabytków architektury, red. B. Szmygin, PKN Icomos, Warszawa 2013, s. 71-76.

Clarke N., Zijlstra H., De Jonge W., Education for Adaptive Reuse – The TU Delft Heritage and Architecture Experience, „Docomomo Journal” 2019, nr 3 (61).

Colquhoun A., Modernity and the Classical Tradition: Architectural Essays 1980-1987, MIT Press, Cambridge Massachusetts 1989.

De Jonge W., Myth and Metamorphosis: Aldo van Eyck’s Orphanage (1960) in Amsterdam Restored, [w:] Metamorphosis. The Continuity of Change. 15IDC Conference proceedings, red. A. Tostoes, N. Koselj, Docomomo Internationak - Docomomo Slovenia, Ljubljana 2018.

De Jonge W., The Technology of Change: The Van Nelle Factories in Transition, [w:] Back from Utopia. The Challenge of the Modern Movement, red. Henket Hubert-Jan, Heynen Hilde, 010 Publishers, Rotterdam 2002.

Frodl W., Pojęcia i kryteria wartościowania zabytków. Ich oddziaływania na praktykę konserwatorską, „Biblioteka Muzealnictwa i Ochrony Zabytków” Seria B – Tom XIII, Warszawa 1966.

Fudala T., Archeologia modernistyczna. Rozmowa z Małgorzatą Kuciewicz (Grupa Projektowa Centrala), współautorką projektu renowacji i adaptacji dolnego pawilony stacji Warszawa-Powiśle, [w:] AR/PS Architektura Arseniusza Romanowicza i Piotra Szymaniaka, red. G. Piątek, Centrum Architektury, Warszawa 2012.

Heynen H., Problem przemijalności w architekturze nowoczesnej, „Autoportret” 2016, nr 2 (53).

Jencks Ch., Le Corbusier – tragizm współczesnej architektury, Warszawa 1982.

Kardaszewski B., Dzielnica Wyższych Uczelni: Instytut Fizyki Uniwersytetu Łódzkiego, „Architektura” 1986, nr 429, s. 73-80.

Klimczak D., Życie i przestrzeń. Grupa 5 Architekci, Grupa 5 Architekci, Warszawa 2018.

Lewi H., Paradoxes in the Conservation of the Modern Movement, [w:] Back from Utopia. The Challenge of the Modern Movement, red. Henket Hubert-Jan, Heynen Hilde, 010 Publishers, Rotterdam 2002.

Piątek G., Trybuś J., Lukier i mięso, wyd. Stowarzyszenie 40000 Malarzy, Warszawa 2012.

Skolimowska A., Muzeum Architektury w hotelu Cracovia, „Architektura-murator” 2017, nr 7.

Stefański K., Ciarkowski B., Modernizm w architekturze Łodzi XX wieku, Księży Młyn Dom Wydawniczy, Łódź 2018.

Szafer T. P., Nowa architektura polska. Diariusz lat 1966-1970, Wydawnictwo Arkady, Warszawa 1972.

Tostoes A., Ochrona dziedzictwa modernizmu – renowacja trzech arcydzieł architektury XX wieku, [w:] Modernizm w Europie, modernizm w Gdyni. Architektura XX wieku, jej ochrona i konserwacja w Gdyni i w Europie, red. M. J. Sołtysik, R. Hirsch, Gdynia 2018.

Wallis M., Semantyczne i symboliczne pierwiastki architektury, [w:] M. Wallis, Wybór pism estetycznych, TAiWPN Universitas, Kraków 2004.

Wujek J., Mity i utopie architektury XX wieku, Arkady, Warszawa 1986.

Funkcja wynikająca z formy – adaptacja architektury powojennego modernizmu do nowych programów funkcjonalnych. (2020). Ochrona Dziedzictwa Kulturowego, 9, 15-28. https://doi.org/10.35784/odk.1880

##plugins.themes.bootstrap3.article.sidebar##

Numer Nr 9 (2020)

Archiwum

##plugins.themes.bootstrap3.article.main##

Authors

Abstrakt

Słowa kluczowe:

Bibliografia

##plugins.themes.bootstrap3.article.details##

Licencja