Mierniki rozwoju zrównoważonego – studium oparte na europejskim systemie monitoringu wskaźników związanych z energetyką

Zrównoważony rozwój społeczno-ekonomiczny jest naczelną zasadą w polityce Unii Europejskiej. Wdrożenie tejże zasady monitorowane jest zestawem rozwijanych od 1995 roku wskaźników, określanych jako wskaźniki zrównoważonego rozwoju. Monitoring prowadzony jest zarówno na poziomie państw członkowskich, jak też całej wspólnoty. Główne wskaźniki opisujące aspekty społeczne, ekonomiczne i środowiskowe funkcjonowania UE wykazują pozytywne efekty w zakresie wdrażania strategii zrównoważonego rozwoju, niemniej w obszarach tematycznych związanych z kwestią integracji społecznej, zrównoważonego transportu i partnerstwa globalnego zmiany wskaźników wykazują niekorzystną tendencję. W niniejszym artykule w sposób szczegółowy opisano i poddano analizie wskaźniki zrównoważonego rozwoju w obszarze tematycznym Zmiany klimatu i energia, których zmienność na przestrzeni ostatnich dziesięcioleci jest silnie stymulowana polityką energetyczną Unii Europejskiej. W związku z realizacją licznych programów w zakresie promocji odnawialnych źródeł energii, ich udział w rynku energetycznym rośnie, a emisja gazów cieplarnianych z terenów UE oraz zużycie energii pierwotnej spadają. Emisja gazów cieplarnianych w UE w przeciągu ostatnich 25 lat została zredukowana o 18%. Należy jednak zauważyć, że na wspomniane zmiany wpływ mają nie tylko sposoby stymulacji gospodarowania energią w UE, ale m. in. równie znaczące kwestie kryzysu ekonomicznego, sytuacji geopolitycznej oraz związanych z tym zmian gospodarczych. Ponadto, część spośród związanych z omawianym obszarem wskaźników, jak zależność energetyczna, wykazuje wyraźnie negatywne tendencje zmian.