Eye tracking jako metoda stwarzająca nowe możliwości w urbanistycznych badaniach eksperymentalnych
Wojciech Kocki
Katedra Architektury, Urbanistyki i Planowania Przestrzennego, Wydział Budownictwa i Architektury, Politechnika Lubelska (Polska)
Bartłomiej Kwiatkowski
Katedra Architektury, Urbanistyki i Planowania Przestrzennego, Wydział Budownictwa i Architektury, Politechnika Lubelska (Polska)
Magdalena Borys
Katedra Informatyki, Wydział Elektrotechniki i Informatyki, Politechnika Lubelska (Polska)
Mariusz Dzieńkowski
Katedra Informatyki, Wydział Elektrotechniki i Informatyki, Politechnika Lubelska (Polska)
Wioletta Tuszyńska-Bogucka
Instytut Psychologii i Nauk o Człowieku, Wyższa Szkoła Ekonomii i Innowacji (Polska)
Jacek Bogucki
Katedra Genetyki Medycznej, Uniwersytet Medyczny w Lublinie (Polska)
Jarosław Pełka
Ośrodek Leczenia Uzależnień w Lublinie (Polska)
Abstrakt
Eye tracking, a więc metoda badania aktywności okulomotorycznej wśród rozlicznych zastosowań stwarza także unikalną możliwość badań w zakresie urbanistyki eksperymentalnej. Dzięki dużej liczbie danych jakie dostarcza ta metoda przybliża ona nie tylko poznanie sposobu patrzenia na budynki i otaczającą je przestrzeń, ale także reakcji emocjonalnych, jakie budzą one w odbiorcy, przyczyniając się do tworzenia tzw. przyjaznego środowiska architektonicznego. Przy założeniu interdyscyplinarnej współpracy i dyskusji specjalistów z dziedzin psychologii, architektury oraz informatyki wydaje się, że współczesna okulografia może stać się narzędziem harmonijnie scalającym działania, w efekcie których zwiększa się zarówno wiedza, dotycząca efektu wpływu przestrzeni architektonicznej na człowieka, jak i takiego jej zaplanowania, aby aktywnie przyczyniała się ona do optymalizacji warunków życia współczesnego człowieka w oparciu o obiektywne dane.
Bibliografia
A.M. Szewczenko, I.D. Benek, „Współczesne tendencje w projektowaniu oddziału geriatrycznego – komponenty przestrzeni przyjazne starszemu pacjentowi,” Acta Universitatis Lodziensis, Folia Oeconomica, vol. 4, no. 315, pp. 147−157, 2015.
DOI: https://doi.org/10.18778/0208-6018.315.10
Google Scholar
B. Skałbania, A. Gretkowski, „Szpital jako miejsce (nie) przyjazne dziecku – rola proksemiki w procesie leczenia,” Rocznik Towarzystwa Naukowego Płockiego, vol. 8, pp. 411−426, 2015.
Google Scholar
Błasiak W, Godlewska M, Rosiak R, Wcisło D, Eye tracking. Nowe możliwości eksperymentalne w badaniach edukacyjnych. Edukacja-Technika-Informatyka 2013, 4(1): 481−488.
Google Scholar
Brinkmann H, Commare J, Leder H, et al. Abstract Art. As a universal language? Leonardo 47/3, 256−257.
DOI: https://doi.org/10.1162/LEON_a_00767
Google Scholar
D.J. Mayer, “Hospital design of the future--healing environments,” California Hospital Medical Center, vol. 6, no. 3 (May-Jun), pp. 8−11, 1992.
Google Scholar
Duchowski A.T., 2007, Eye tracking methodology: Theory and practice. Second Edition. London: Springer-Verlag.
Google Scholar
F. Onorati, R. Barbieri, M. Mauri, V. Russo, L. Mainardi, “Characterization of affective states by pupillary dynamics and autonomic correlates,” Frontiers in Neuroengeenering, vol. 6, no. 9, eCollecton 2013. Retrieved from https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3818468/ [access: 2018−11−10]
DOI: https://doi.org/10.3389/fneng.2013.00009
Google Scholar
Francuz P., Imagia – w kierunku neurokognitywnej teorii obrazu. Lublin. Retriewed from: http://afterimagia.pl/book/system-kadrowania-sceny-wizualnej/ (access: 2018−05−11].
Google Scholar
Garcıa-Blanco, A., Salmerón, L., Perea, M., Livianos, L., 2014. Attentional biases toward emotional images in the different episodes of bipolar disorder: an eye-tracking study. Psychiatry Res. 215 (3), 628−633.
DOI: https://doi.org/10.1016/j.psychres.2013.12.039
Google Scholar
Garczarek-Bąk U, użyteczność badań eye trackingowych w pomiarze utajonych determinant zachowań zakupowych nabywców. Ekonometria 2016, 3(53): 54−71.
DOI: https://doi.org/10.15611/ekt.2016.3.05
Google Scholar
Gillespie-Smith, K., Fletcher-Watson, S., 2014. Designing AAC systems for children with autism: evidence from eye tracking research. Augment. Altern. Commun. 30 (2), 160−171.
DOI: https://doi.org/10.3109/07434618.2014.905635
Google Scholar
H. Mruk, Neuromarketing jako obszar badań interdyscyplinarnych. W: Współczesny marketing. Trendy. Działania, G. Sobczyk (red.), PWE, Warszawa 2008, s. 97.
Google Scholar
Harezlak, K., Kasprowski, P., Application of eye tracking in medicine: A survey, research issues and challenges. Comput Med Imaging Graph (2017), http://dx.doi.org/10.1016/j.compmedimag.2017.04.006
DOI: https://doi.org/10.1016/j.compmedimag.2017.04.006
Google Scholar
Horsley M., 2014, Eye Tracking as a Research Method in Social and Marketing Applications, [in:] Current Trends in Eye Tracking Research, Horsley M., Toon N., Knight B., Reilly R. (eds.), Springer International Publishing, Switzerland.
DOI: https://doi.org/10.1007/978-3-319-02868-2
Google Scholar
https://repin.pjwstk.edu.pl/xmlui/bitstream/handle/186319/128/kansei2009_Jardanowski_Chojnacki.pdf?sequence=1 [access: 2018−11−12].
Google Scholar
J. Reiling, “Safe design of healthcare facilities,” Quality & Safety in Health Care, vol. 15, pp. 34−40, 2006.
DOI: https://doi.org/10.1136/qshc.2006.019422
Google Scholar
Jordanowski P, Chojnacki W, Obszary zainteresowań (ang. area of interest – AOI) jako metoda analizy wyników badania eye tracking. Interfejs użytkownika – Kansei w praktyce 2009, 107−118. Retrieved from
Google Scholar
Josephson, S., Holmes, M.: Age differences in visual search for information on web pages. In: Eye Tracking Research & Application. Proceedings of the 2004 symposium on Eye tracking research & applications, San Antonio, TX, p. 62 (2004).
Google Scholar
Kabaja B, Kruka M, Możliwości wykorzystania metody eye tracking do badań nad historyczną przestrzenią architektoniczną w kontekście jej postrzegania przez użytkowników (na przykładzie Rabki-Zdroju). Część 1. Uwagi wstępne. Wiadomości Konserwatorskie/Journal of Heritage Conservation 2017, 52: 74−85
Google Scholar
Kaczmarek M., 2012, Mocne i słabe strony eye trackingu jako metody badania zachowań nabywców, [w:] Foresight w praktyce zarządzania przedsiębiorstwem. Analizy i studia przypadków, Borodako, K., Nowosielski M. (red.), Instytut Zachodni, Poznań.
Google Scholar
Kędziora Ł, Wykorzystanie badań okulograficznych w historii sztuki, [w:] Badania i Rozwój Młodych Naukowców w Polsce. Nauki humanistyczne i społeczne, tom 1, Poznań 2016, s. 25−32.
Google Scholar
Kraus, D., Horowitz-Kraus, T. (2014). The effect of learning on feedback – related potentials in adolescents with dyslexia: An EEG-ERP study. PLoS ONE, 9 (6)
DOI: https://doi.org/10.1371/journal.pone.0100486
Google Scholar
Law B, Atkins MS, Kirkpatrick AE, Lomax AJ, Mackenzie CL, Eye gaze patterns differentiate novice and experts in a virtual laparoscopic surgery training environment. Conference: Proceedings of the Eye Tracking Research & Application Symposium, ETRA 2004, San Antonio, Texas, USA, March 22−24, 2004. Retriewed from https://www.researchgate.net/publication/220811148_Eye_gaze_patterns_differentiate_novice_and_experts_in_a_virtual_laparoscopic_surgery_training_environment [access: 2018−11−12].
DOI: https://doi.org/10.1145/968363.968370
Google Scholar
M. Grzymała-Kozłowski, A. Ruszkowska, „Architektura zdrowia,” Ogólnopolski System Ochrony Zdrowia, vol. 7, pp. 35−38, 2013.
Google Scholar
Manelis, A., Reder, L.M. (2012). Procedural learning and associative memory mechanism contribute to contextual cueing: Evidence from fMRI and eye-tracking. Learning & Memory, 19, 527−534.
DOI: https://doi.org/10.1101/lm.025973.112
Google Scholar
Merkisz J, Markowski J, Fuć P, Galant M, Przegląd metod pomiaru obciążenia zadaniowego operatora w badaniach z wykorzystaniem symulatorów. Logistyka 2015, 3: 3188−3194.
Google Scholar
O. Pilipczuk, Zastosowanie wizualizacji kognitywnych w podejmowaniu decyzji biznesowych, w: Wiedza i technologie informacyjne: nowe trendy badań i aplikacji, red. T. Turek, D. Jelonek, WWZPCz, Częstochowa 2013, s. 86−101; O. Pilipczuk, D. Eidenzon, The application of cognitive computer graphics to economic data exploration, „Journal of Automation, Mobile Robotics & Inteligent Systems” 2013, vol. 7(3), s. 3−9.
Google Scholar
P. Woolner, E. Hall, K. Wall, D. Dennison, “Getting together to improve the school environment: user consultation, participatory design and student voice,” Improving Schools, vol. 10, no. 3, pp. 233−248, 2007.
DOI: https://doi.org/10.1177/1365480207077846
Google Scholar
Paśko I, Eyetrackingowe badania we wczesnej edukacji przyrodniczej. Pedagogika Przedszkolna i Wczesnoszkolna 2017, 5, 2/1 (10/1): 205−215.
Google Scholar
Pilipczuk O, Technologie eye-tracking w analizie danych medycznych. Roczniki Kolegium Analiz Ekonomicznych / Szkoła Główna Handlowa 2014, 35: 323−337.
Google Scholar
Piotrowska I, Okulografia w badaniach postrzegania i konstruowania wiedzy geograficznej. Prace Komisji Edukacji Geograficznej 2014, t. 3, s. 175−189.
Google Scholar
R.K. Ohme, Biometryczny przełom w marketingu. Jak dzięki wykorzystaniu badań biometrycznych podnosić skuteczność komunikacji marketingowej i budować trwałe, emocjonalne relacje z klientami, „Harvard Business Review Polska” 2011, nr 7/8.
Google Scholar
Rusnak M, Szewczyk J, Okulograf jako innowacyjne narzędzie konserwatorskie. Propozycja poszerzenia zakresu badań, dotyczących dziedzictwa architektury i urbanistyki. Wiadomości Konserwatorskie/Journal of Heritage Conservation 2018, 54: 25−35.
Google Scholar
Rusnak M. Eye tracker as a reserch tool for studying architectural heritage. In: V International Polish Eye Tracking Conference, Lublin, 2017, 23−24.
Google Scholar
S. Painter, J. Fournier, C. Grape, P. Grummon, J. Morelli, S Whitmer, and J. Cevetello, “Research on Learning Space Design: Present State, Future Directions,” Society for College and University Planning, 2013.
Google Scholar
Studer, B., Koeneke, S., Blum, J., Jäncke, L. (2010). The effects of practice distribution upon the regional oscillatory activity in visuomotor learning. Behavioral and Brain Functions, 6 (8).
DOI: https://doi.org/10.1186/1744-9081-6-8
Google Scholar
T. Partala, M. Jokiniemi, V. Surakka, “Pupillary responses to emotionally provocative stimuli” in Proceedings of the 2000 symposium on Eye tracking research and applications. ACM, pp. 123−9, 2000.
DOI: https://doi.org/10.1145/355017.355042
Google Scholar
Tullis T.S. (2007) Older Adults and the Web: Lessons Learned from Eye-Tracking. In: Stephanidis C. (eds) Universal Acess in Human Computer Interaction. Coping with Diversity. UAHCI 2007. Lecture Notes in Computer Science, vol 4554. Springer, Berlin, Heidelberg
DOI: https://doi.org/10.1007/978-3-540-73279-2_115
Google Scholar
Tuszyńska-Bogucka W, Borys M, Dzieńkowski M, Kwiatkowski B, Kocki W, Pełka J, Bogucki J, Use Of Eye Tracking For Designing of Learning Spaces. ICERI2018 (11th Annual International Conference of Education, Research and Innovation), 12−14 Of November 2018, Seville, Spain.
DOI: https://doi.org/10.21125/iceri.2018.2238
Google Scholar
V. Raudonis, R. Simutis, G. Narvydas, Discrete eye tracking for medical applications, 2nd International Symposium on Applied Sciences in Biomedical and Communication Technologies, 2009, s. 1−6.
DOI: https://doi.org/10.1109/ISABEL.2009.5373675
Google Scholar
Wang, H-S., Chen, Y-T., Lin, C-H. (2014). The learning benefits of using eye trackers to enhance the geospatial abilities of elementary school students. British Journal of Educational Technology, 45 (2), 340−355.
DOI: https://doi.org/10.1111/bjet.12011
Google Scholar
Wawer, R. (2014). Eyetracking w przestrzeniach edukacji medialnej. Lublin: Lubelskie Towarzystwo Naukowe.
Google Scholar
Wąsikowska B, Eye tracking w badaniach marketingowych. Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego Studia Informatica 2016, 863(36): 177−192.
DOI: https://doi.org/10.18276/si.2015.36-13
Google Scholar
Wedel M., Pieters R., 2008, A Review of Eye-Tracking Research in Marketing, [w:] Review of Marketing Research, Malhotra N.K. (eds.), M.E. Sharpe, Inc., Armonk, New York, London, England.
DOI: https://doi.org/10.1108/S1548-6435(2008)0000004009
Google Scholar
Wilson MR, Vine SJ, Bright E, Masters RS, Defriend D, McGrath JS. Gaze training enhances laparoscopic technical skill acquisition and multi-tasking performance: a randomized, controlled study. Surg Endosc. 2011;25(12):3731−9.
DOI: https://doi.org/10.1007/s00464-011-1802-2
Google Scholar
Yang, Q., Wang, T., Su, N., Xiao, S., Kapoula, Z., 2013. Specific saccade deficits inpatients with Alzheimer’s disease at mild to moderate stage and in patientswith amnestic mild cognitive impairment. Age 35 (4), 1287−1298.
DOI: https://doi.org/10.1007/s11357-012-9420-z
Google Scholar
Autorzy
Wojciech KockiKatedra Architektury, Urbanistyki i Planowania Przestrzennego, Wydział Budownictwa i Architektury, Politechnika Lubelska Polska
Autorzy
Bartłomiej KwiatkowskiKatedra Architektury, Urbanistyki i Planowania Przestrzennego, Wydział Budownictwa i Architektury, Politechnika Lubelska Polska
Autorzy
Magdalena BorysKatedra Informatyki, Wydział Elektrotechniki i Informatyki, Politechnika Lubelska Polska
Autorzy
Mariusz DzieńkowskiKatedra Informatyki, Wydział Elektrotechniki i Informatyki, Politechnika Lubelska Polska
Autorzy
Wioletta Tuszyńska-BoguckaInstytut Psychologii i Nauk o Człowieku, Wyższa Szkoła Ekonomii i Innowacji Polska
Autorzy
Jacek BoguckiKatedra Genetyki Medycznej, Uniwersytet Medyczny w Lublinie Polska
Autorzy
Jarosław PełkaOśrodek Leczenia Uzależnień w Lublinie Polska
Statystyki
Abstract views: 283PDF downloads: 308