Sozologia systemowa – dyscyplina naukowa XXI wieku

Artykuł zawiera istotną problematykę sozologii systemowej skupioną wokół następujących zagadnień: koncepcji sozologii systemowej – gdzie ukazuje się podstawowe założenia tego ujęcia, wyjaśnienie podstawowych terminów, syntetyczne ujęcie koncepcji sozologii empirycznej, humanistycznej, filozoficznej oraz charakterystykę systemowej koncepcji sozologii; epistemologii sozologii systemowej, w której analizuje się pojęcie sozologii, podejmuje próbę zdefiniowania tej nauki, określenia przedmiotu jej badań; metodologii sozologii systemowej; głównej problematyki sozologii systemowej i specyfiki badań z zakresu tej nauki. Tekst tego artykułu jest ulepszoną wersją wcześniej drukowanych moich prac w Studia Ecologiae et Bioethicae, w książce Koncepcja sozologii systemowej oraz w innych publikacjach.

Słowa kluczowe:

sozologia, sozologia systemowa, ochrona środowiska

Bibliografia

Ajdukiewicz K., Logika pragmatyczna, Warszawa 1965.

Aleksandrowicz J., Sumienie ekologiczne, Warszawa 1979. 3.

Aleksandrowicz J., Waszczenko P., Środowisko w perspektywie medycznej: humanizm ekologiczny szansą przetrwania, CŚZ.

Bartalanffy L. von, Ogólna teoria systemów. Podstawy, rozwój, zastosowania, Warszawa 1984.

Białkowski G., Uczony jako sumienie i duchowy przewodnik społeczeństwa, ZN 25/1989, 1/3-10.

Biela A. (red.), Stres psychiczny w sytuacji kryzysu ekologicznego. Badania z zakresu sozopsychologii, Lublin 1984.

Blewett J., La pensee sociale catholique en est-elle toujeurs a ses balbutiements, PMV 13/1990/28-37.

Carter G.B., Large Number Boincidences and the Anthropic Principle in Cosmology, w: Longair M. S. (ed.) Confrontation of Cosmological Theories with Observational Date, Dordrecht 1974.

Bocheński J., O systemie. Wykład wygłoszony w ATK 1987-11-05, SPhCh 24/1988.

Brzeziński W., Problematyka prawna ochrony środowiska, CiŚ cz. 1.

Coreth E., Was ist der Mensch? Grudnzuge einer philosophischem Anthropologie, Inns bruck 1976.

Czeżowski T., O związku między naukami aksjomatycznymi a naukami empirycznymi, SP 18/1973/11-18.

Czeżowski T., O jedności nauki, w: Fragmenty filozoficzne, seria 3, Warszawa 1967.

Dogiel G., Antropologia filozoficzna, Kraków 1984.

Dołęga J. M., Koncepcja sozologii systemowej, Warszawa 2001.

Dołęga J. M., Implikacje filozoficzne empiriologicznej fenomenologii ruchu, ZZFPIFP 7/1985/167-168.

Dołęga J. M., Stosunek ruchu do materii w ujęciu klasycznej filozofii przyrody, Warszawa 1986.

Dołęga J. M., Kreacjonizm i ewolucjonizm. Ewolucyjny model kreacjonizmu a problem hominizacji, Warszawa 1988.

Dołęga J. M., Z zagadnień sozologii, ZZFPiFP 4/1982/328-327

Dołęga J. M., Zarys sozologii systemowej, Warszawa 2005.

Dubel K., Edukacja ekologiczna jako warunek zrównoważonego rozwoju w Polsce, III MSE.

Eil-Eibesfeldt J., Galapagos. Arka Noego pośród Pacyfiku, tłum. Z.Stromenger, Katowice 19882.

Fiedor B., Przyczynek do ekonomicznej teorii zanieczyszczenia i ochrony środowiska, Wrocław 1990.

Fleming G., Klimat – środowisko – człowiek, Warszawa 1983.

Gasparski W., Miller D. (red.), Nauka – technika – system, Wrocław 1981.

Gavies P. C. W., Zasada antropiczna, PF 37/ 1986/213-259.

Geissler E., Libbert E., Nitschmann J., Thomas-Petersein G. (red.), Kleine Enzyklopadie. Leben, HRSG, Leipzig 1978.

Gerwen J. van, La paix Dieu Createur, la paix avec toute la creation, PMV 13/1990/38-44.

Giedymin J., Problemy założenia rozstrzygnięcia. Studia nad logicznymi podstawami nauk społecznych, Poznań 1964.

Ginsbert-Gebert A. (red.), Ekonomiczne i socjologiczne problemy ochrony środowiska, Wrocław 1991.

Głowiak B., Modele obliczeniowe, w: Głowiak B., Kempa E., Winnicki T., Podstawy ochrony środowiska, Warszawa 1985.

Głowiak B, Krążenie zanieczyszczeń w biosfe rze i metody tzw. monitoringu, CiŚ cz. 2.

Głowiak B., Pecyna J., Technologia oczyszcza nia gazów odlotowych, w: Głowiak B., Kempa F., Winnicki T., Podstawy ochrony środowiska, Warszawa 1985.

Goetel W. (red.) Sozologia i sozotechnika, ZNAGH 21/1971/ zeszyt specjalny.

Goetel W., Sozologia – nauka o ochronie przyrody i jej zasobów, KA 21/1972, 1//31-38.

Gogacz M., Ważniejsze zagadnienia metafizyki, Lublin 1973.

Gogacz M., Człowiek i jego relacje. Materiały filozofii człowieka, Warszawa 1985.

Gogacz M., Akt istnienia (ipsum esse) według tomizmu konsekwentnego, SPhCh 22/1986, 2/25-40.

Gogacz M., Filozoficzna konieczność istnienia aniołów jako celowych przyczyn dusz ludzkich, w: Balter L. (red.) Człowiek we wspólnocie Kościoła, Warszawa 1979.

Gręczewski J., Wpływ pogody na zdrowie człowieka, Warszawa 19722.

Gumański L., Wprowadzenie w logikę współczesną, Toruń 1983.

Gutt R. W., Problem wzorca lekarza i innych pracowników służby zdrowia, CŚZ.

Hajduk Z., O akceptacji teorii empirycznej, Lublin 1984.

Hałaczek B., Lubański M., Filozoficzne aspekty ekologii, CaW 5/1988.

Heller M., Zasada antropiczna, w: Heller M., Życiński J., Dylematy ewolucji, Kraków 1990.

Heller M., Stworzenie a ewolucja, C 2/1982, 4/58-66.

Hempel C. G., Podstawy nauk przyrodniczych, Warszawa 1968.

Ingarden R., Książeczka o człowieku, Kraków 1972.

Jacniacki K., Środowisko przyrodnicze i jego ochrona, Warszawa 1989.

Jan Paweł II, Pokój z Bogiem Stwórcą - pokój z całym stworzeniem, Rzym 1990.

Jarzyńska I., Kształcenie studentów nauczania początkowego w zakresie ochrona środowiska przyrodniczego człowieka, III MSE.

Jaworski M., Problem koncepcji filozofii, AC 14/1982/1-9.

Juda J., Zasady stosowania analizy w kształtowaniu środowiska, CiŚ cz. 1.

Kamiński S., Elementy logiki formalnej, w: A. B. Stępień, Wstęp do filozofii, Lublin 19892.

Kamiński S., Stosunek między poznaniem empirycznym a nieempirycznym w nauce, w: Z zagadnień kultury chrześcijańskiej, Lublin 1973.

Kamiński S., Typy wiedzy teoretycznej, AC 14/1982/11-12.

Kamiński S., O rozwoju teorii empirycznej, RF 30/1982, 3/129-142.

Kamiński S. O kryteriach wartościowania wiedzy teoretycznej, RF 30/1982, 2/125-130.

Kaparisi E., Problemy metodologii badań systemowych, Warszawa 1973.

Kierzkowski Z., Elementy informatyki. Technika, metody zastosowania, Warszawa 1976.

Klira G. J. (red.), Ogólna teoria systemów, Warszawa 1976.

Kłósak K., Koncepcja bytu a filozofia Boga, SFB t. 3, 1977.

Kłósak K., Z teorii metodologii filozofii przyrody, Poznań 1980.

Kłósak K., „Przyrodnicza” definicja duszy ludzkiej, jej uprawnienia i granice użyteczności naukowej, SPhCh 2/1966, 1/192-195.

Kłósak K., Zagadnienie teologicznej interpretacji przyrody we współczesnej neoscholastyce, w: Pod natchnieniem Ducha Świętego. Współczesna myśl teologiczna, Poznań 1964.

Kłósak K., Teoria kreacjonistycznych początków duszy ludzkiej a współczesny ewolucjonizm, AC 1/1969/32-56.

Kłósak K., Immanencja i transcendencja człowieka w odniesieniu do przyrody, w: Bejze B. (red.), O Bogu i o człowieku, t. 1, Warszawa 1968.

Korczak C. W. (red.), Higiena – ochrona zdrowia, Warszawa 198410.

Kornas K., Współczesne eksperymenty medyczne w ocenie etyki katolickiej, Częstochowa 1986.

Kozłowski S., Ochrona środowiska, w: Kopczyński J., Siciński A. (red.), Człowiek środowisko zdrowie, Wrocław 1990.

Krąpiec M.A., Język i świat realny, Lublin 1985.

Krąpiec M.A., Język naturalny podmiotowo- -orzeczeniowy (analiza sądów), w: Św. Tomasz, De ente et essentia. Przekład – komentarz – studia M. A. Krąpiec, Lublin 1981.

Krąpiec M. A., Ja - człowiek. Zarys antropologii filozoficznej, Lublin 1974.

Krąpiec M.A., Człowiek i prawo naturalne, Lublin 1975.

Kuc L., Z badań nad pojęciem „teoria” w szkole tomistycznej XV wieku, w: S. Swieżawski, J. Czerkawski (red.), Studia z dziejów myśli świętego Tomasza z Akwinu, Lublin 1978.

Lapunów A. A., Systemy biologiczne jako systemy wielkie, w: Problemy metodologii badań systemowych, Warszawa 1973.

Latawiec A., Symulacja zjawisk biologicznych widziana systemowo, SPhCh 26/1990, 2/37- -54.

Leńkowa A. (red.), Człowiek przeciwko sobie, Warszawa 19862.

Leslie J., Anthropic Princple, World Ensemble, Desing, APhQ 19/1982/141-151.

Leszczyński K., Rachunek społeczno-ekonomiczny w ochronie środowiska naturalnego, CiŚ cz. 1.

Lubański M., Informacja – system, w: Heller M., Lubański M., Ślaga S. W., Zagadnienia filozoficzne współczesnej nauki. Wstęp do filozofii przyrody, Warszawa 1982.

Lubański M., Wprowadzenie do informatyki, Warszawa 1979.

Lubański M., Człowiek, system, informacja, SPhCh 14/1978, 2/101-144.

Lubański M. Zagadnienia filozoficzne w aspekcie systemowo-filozoficznym, RF 19/1981, 3/5-20.

Marczuk J. I., Modelowanie matematyczne problemów środowiska naturalnego, Warszawa 1985.

Maryniarczyk A., Metoda separacji a metafizyka, Lublin 1985.

Morawiec E., Pozycja pierwszych zasad w koncepcji metafizyki J. Maritaina, SPhCh 9/1973.

Masi R., Nicolettie H., Cosmologia, Romae 1961.

Michajłow W., Sozologia a problemy środowiska życia człowieka, Warszawa 19752.

Michajłow W., Sozologia – nauka o ochronie i kształtowaniu środowiska, w: Kotarbiński T., Osińska W., Geblewicz E. (red.), Nowe specjalności w nauce współczesnej, Wrocław 1959.

Młynarki S., Elementy teorii systemów i cybernetyki, Warszawa 1974.

Myczkowski S., Ochrona przyrody w szkolnictwie i wychowaniu, w: Ochrona przyrodniczego środowiska człowieka, Warszawa 1973.

Nagel E., Struktura nauki. Zagadnienia logiki wyjaśnień naukowych, Warszawa 1970.

Nikonorow M., Główne skażenia ekologiczne żywności, w: Kopczyński J., Siciński A. (red.), Człowiek środowisko zdrowie, Wrocław 1990.

Nowaczyk A., Logiczne podstawy nauk ścisłych, Warszawa 1985.

Nowak J. J., Prawodawstwo ochrony przyrody i środowiska życiowego człowieka w Polsce, w: Ochrona przyrodniczego środowiska człowieka, Warszawa 1973.

Pannenberg W., Kim jest człowiek? Współczesna antropologia w świetle teologii, Paris 1978.

Pasenkiewicz K., Logika ogólna, Warszawa 1979.

Podsiad A., Więckowski Z., Mały słownik terminów i pojęć filozoficznych, Warszawa 1983.

Półtawski A., Roman Ingarden - metafizyk wolności, SF/1990, 2-3/85/98.

Prandecka B., Strategia ochrony środowiska - podstawy interdyscyplinarne, w: Ekonomiczne i socjologiczne problemy ochrony środowiska, Wrocław 1994.

Rosiński F., Odpowiedzialność moralna za ochronę środowiska, CaW 5/1988/18-27.

Russell F., Garbuny M., Hoo ke H., Nauka o nauce. Metody objaśniania zjawisk fizycznych, Warszawa 1968.

Sadowski W., Podstawy ogólnej teorii systemów. Analiza logiczno-metodologiczna, Warszawa 1978.

Skinder N. W., Chemia a ochrona środowiska, Warszawa 1991.

Skoczylas J. J., Cywilnoprawne środki ochrony środowiska, Warszawa 1986.

Sommer J., System prawa a problemy środowiska i zdrowia, w: Kopczyński J., Siciński A. (red.), Człowiek środowisko zdrowie, Wrocław 1990.

Sommer J. (red.), Skuteczność prawa ochrony środowiska w warunkach reformy gospodarczej, Wrocław 1990.

Sommer J. (red.), Prawo człowieka do środowiska naturalnego, Wrocław 1987.

Stępień A.B., Istnienie (czegoś) a pojęcie i sąd, SPhCh 9/1973.

Stępień J. (red.), Zadania nauki w dziedzinie racjonalnego kształtowania środowiska człowieka, Wrocław 1974.

Stromenger Z., Przystosowani pożyją dłużej, Katowice 1988.

Such J., Czy istnieje Esperimentum crucis? Problemy sprawdzania praw i teorii naukowych. Studium metodologiczne, Warszawa 1975.

Szafrański A. L., Ochrona środowiska w świetle teologii, CaW 5/1988/4-10.

Szyrej M., Edukacja środowiskowa prowadzona w Wyższej Szkole Pedagogicznej w Częstochowie, III MSE.

Ślaga S. W., Ontologia systemowa a filozofia przyrody, RF 30/1982, 3/119-128.

Ślaga S. W., U podstaw biosystemogenezy, w: Lubański M., Ślaga S. W. (red.), W poszukiwaniu prawdy. Pamięci profesora Kazimierza Kłósaka, Warszawa 1987.

Ślaga S. W., Lubański M., Wspólnota kościelna w aspekcie systemowym, w: Balter L. (red.), Człowiek we wspólnocie Kościoła, Warszawa 1979, s. 117-152.

Ślaga S. W., Lubański M., The System Approach to Scientific Research, PhI 5/1983.

Ślipko T., Granice życia. Dylematy współczesnej bioetyki. Warszawa 1988.

Tang E., La religion a-t-elle quelguq chose a voir avec l’ecologie? PMV, 13/1990/6/19.

Targowski A., Informatyka. Modele systemów i rozwoju, Warszawa 1980.

Tokarski J. (red.), Słownik wyrazów obcych, Warszawa 1971.

Tomczyńska L., Aktywne nauczanie współpracy z przyrodą - potrzeby, wymagania, możliwości, III MSE.

Tomaszewski E., Rola obserwacji satelitarnych w ochronie i kształtowaniu środowiska, CiŚ cz. 2.

Trocquer le R., Kim jestem ja - człowiek? Zarys antropologii chrześcijańskiej, Paris 1969.

Tyszka S., Ponikowska J., Człowiek pogoda klimat, Warszawa 1983.

Wciórka L., Ewolucja i stworzenie. Próba rein terpretacji ewolucji i stworzenia na podstawie tomistycznej koncepcji partycypacji, Poznań 1976.

Winnicki T., Ekonomiczne problemy ochrony środowiska, w: B. Głowiak, F. Kempa, T. Winnicki, Podstawy ochrony środowiska, Warszawa 1986.

Witkowska A. (red.), Biosfera i jej zasoby, Warszawa 1976.

Wodziczko A., Kierunki współczesnej ochrony przyrody, PiT/1935, 4/145-147.

Wodziczko A., Ochrona przyrody jako nauka i jej potrzeby, CPO 2/1945, 2-3/8-15.

Wojciechowski T., Wybrane zagadnienia z antropologii filozoficznej, Kraków 1985.

Wojciechowski T., Problem ewolucyjnej gene zy duszy ludzkiej, RF 20/1972, 3/149-166.

Wojciechowski T., Transcendencja duszy ludz kiej w ujęciu Piotra Tielharda de Chardin, SPhCh 5/1969, 1/259-262.

Wojciechowski T., Teilhardowska koncepcja transcendencji duszy ludzkiej i jej wpływ na chrześcijańską antropologię filozoficzną, ŚSHT 7/1974/215-244.

Wolański N., Populacja ludzka jako bioinduktor stanu środowiska (środowiskowe uwarunkowania rozwoju biologicznego ludności Polski), NP 1/1989/31-56.

Woronowski F., Ewangelizacja porządku doczesnego, Łomża 1990.

Woronowski F., Ojczyzna oczekiwana, Łomża 1991.

Wójcicki R., Wykłady z metodologii nauk, Warszawa 1982.

Wójcik Z., By ziemia pozostała piękna i zasobna, Warszawa 19863.

Zabierowski M., Zasada antropiczna w fizyce współczesnej, ZZFPiFP 10/1988/197-208.

Zabierowski M., Status obserwatora w fizyce współczesnej, Wrocław 1990.

Zabierowski K., Ekonomiczne podstawy ochrony przyrody, w: Szafer W. (red.), Ochrona przyrodniczego środowiska człowieka, Warszawa 1973.

Zdrójkowska A. (red.), Człowiek i przyroda, Warszawa 1986.

Zeiler P., O metodach formalnej rekonstrukcji teorii empirycznych, SF/1983.

Życiński J., Zasada antropiczna a teologiczne interpretacje przyrody, SPhCh 23/1987, 2/169-186.

Życiński J., W poszukiwaniu filozoficznej unifikacji rozwijającej klasyczną tezę o Bożej immanencji w przyrodzie, PP 86/1986, 11/169-179.

Sozologia systemowa – dyscyplina naukowa XXI wieku. (2006). Problemy Ekorozwoju , 1(2), 11-23. https://ph.pollub.pl/index.php/preko/article/view/4311

##plugins.themes.bootstrap3.article.sidebar##

Numer Tom 1 Nr 2 (2006)

Archiwum

##plugins.themes.bootstrap3.article.main##

Authors

Abstrakt

Słowa kluczowe:

Bibliografia

##plugins.themes.bootstrap3.article.details##

Licencja