Stosunek myśli filozoficznej do idei zrównoważonego rozwoju wiąże się w sposób szczególny z orientacją aksjologiczną myślicieli, ich przekonaniami natury ontologicznej i epistemologicznej oraz orientacji historiozoficznej. Wyróżnia się cztery zasadnicze orientacje:
- filozofia równoważenia wzrostu i aktywnej ochrony środowiska;
- filozofia zrównoważonego rozwoju społecznego;
- filozofia ekorozwoju;
- filozofia realnego ekorozwoju.
Metodą dochodzenia do sensownego pojmowania kategorii zrównoważonego rozwoju może stać się metoda fenomenologiczna nawiązująca do tradycji naturalistycznej, łącząca w sobie badania oparte o intencjonalność poznania skierowanego na przyczynowość przyrody. W artykule omówiona jest koncepcja fenomenologii życia A. T. Tymienieckiej, która może być w tym procesie szczególnie przydatna.
Bibliografia
Allee W. C., Emerson A. E., Park O., Park T., Schmidt K. P., Zasady ekologii zwierząt, Warszawa 1958.
Bachhaus G., Impetus and Equipoise in the Life - strategies of Reason as the Culmination of A. T. Tymienieckas open system of her Phenome nology of Life, w: “Phenomenological Inquiry” 2003, Tom 27.
Baudrillard J., Symulakry i symulacje, Warszawa 2005.
Borys T., Wąskie i szerokie interpretacje zrównoważonego rozwoju oraz konsekwencje wyboru, w: A. Papuziński, Zrównoważony rozwój. Od utopii do praw człowieka, Bydgoszcz 2005.
Casy E. S., Taking a Galance at the Environment. Preliminary Thoughts on a Promising Topic, w: Brown Ch. S., Toadvine T. (red.), Eco-Phenomenology, Back to the Earth Itself, Albany 2003.
Definicje pojęć z zakresu ochrony środowiska, Warszawa 1993.
Duda-Gwiazda J., Podatek Tobina, w: „Bibuła. Biuletyn Stowarzyszenia ATTAC” 2002, nr 1.
Fiut I. S., Ekofilozofia. Geneza i problemy, Kraków 2003.
Fiut I. S. Phenomenology and Ecophilosophy, w: “Analecta Husserliana” 2006, Tom XCI.
Fiut I. S., Konsiliencyjny model nauk Edwarda O. Wilsona, w: I. S. Fiut, Idee i Myśliciele. Ideał nauki i wartości w filozofii XIX-XXI wieku, Kraków 2004, Tom. VI.
Fiut I. S., Idee H.M. McLuhana a przyszłość komunikowania medialnego, w: Sokołowski M. (red.), U progu wielkiej zmiany. Media w kulturze XXI wieku, Olsztyn 2005.
Gabon-Klas T., Media i komunikowanie masowe. Teorie i analizy prasy, radia, telewizji i Internetu, Warszawa-Kraków 2004.
Habermas J., Działanie komunikacyjne i detranscendentalizacja rozumu, Warszawa 2004.
Hull Z., Filozofie zrównoważonego rozwoju, w: Papuziński A. (red.), Zrównoważony rozwój. Od utopii do praw człowieka, Bydgoszcz 2005.
Kośmicki E., Dylematy zrównoważonego rozwoju w warunkach globalizacji gospodarki, w: Papuziński A. (red.), Zrównoważony rozwój. Od utopii do praw człowieka, Bydgoszcz 2005.
Kozłowski S., Zrównoważony rozwój w pięć lat po Rio de Janeiro, w: „Człowiek i Przyroda” 1998, nr 8-9.
Kozłowski S., Wróblewski Z. (red.), Wokół mnożnika cztery, Lublin 2000.
Legowicz J., Filozofia starożytna Grecji i Rzymu. Wybrane teksty z historii filozofii, Warszawa 1968.
Maturana H. R., Varela F. J., Autopoietische Systeme: eine Bestimmung der Lebedingen Organisation, w: Maturana H. R., Erkennen: Die Organisation und Verkörperung von Wirklichkeit, Braunschweig 1985.
McLuhan M., Zrozumieć media. Przedłużenia człowieka, Warszawa 2004.
Mrietta, D. E. Jr., Back to Earth with Reflection and Ecology, w: Brown Ch. S., Toadvine T. (red.), Eco-Phenomenology. Back to the Earth Itself, Albany 2003.
Mutschler H. D., Wprowadzenie do filozofii przyrody. Wybrane zagadnienia, Kraków 2005.
Odum E. P., Podstawy ekologii, Warszawa 1969.
WCED, Our Common Future, World Commission Report on Environmental and Development, Oxford and New York 1987.
Papuziński A., Filozoficzne aspekty zasady zrównoważonego rozwoju. Zrównoważony rozwój a „iustica socialis”, w: Pawłowski A., (red.), Filozoficzne, społeczne i ekonomiczne uwarunkowania zrównoważonego rozwoju, Lublin 2004.
Papuziński A., Zrównoważony rozwój a współczesne problemy ekologii: ontologia polityki, w: Papuziński A. (red.), Zrównoważony rozwój. Od utopii do praw człowieka, Bydgoszcz 2005.
Pawłowski A., Filozoficzne, społeczne i ekonomiczne uwarunkowania zrównoważonego rozwoju, Lublin 2004.
Piątek Z., Człowiek jako podmiot zrównoważonego rozwoju, w: Papuziński A. (red.), Zrównoważony rozwój. Od utopii do praw człowieka, Bydgoszcz 2005.
Postman N., Technopol. Triumf techniki nad kulturą, Warszawa 1995.
Szmyd J., Anny Teresy Tymienieckiej droga przez filozofię, naukę i sztukę, w: „Edukacja Filozoficzna” 2002, Tom. 33.
Tymieniecka A. T., The Creative Experiance and the New Critique of Reason, w: “Japanese Phe nomenology, Analecta Husserliana”, Tom. VIII (1979).
Tymieniecka A. T. , The Creative Experience and the New Critique of Reason, , w: “Japanese Phenomenology, Analecta Husserliana”, Tom. VIII (1979).
Tymieniecka A. T., The Phenomenological Realism of the Possible Word. “The ’A Priori’, Activity and Passivity of Consciousness, Phenomenology and Nature”, w: ”Analecta Husserliana” 1974, Tom III.
Tymieniecka A. T., Why is There Something Then Noting? Prolegomena to the Phenomenology of Cosmic Creation, Assen 1966.
Tymieniecka A. T., The Moral Sense and the Human Person within the Fabric of Communal Life, w: “Analecta Hussrliana” 1986, Tom XX.
Tymieniecka A. T., Logos and Life, Book 1: Creative Experience and the Critique of Reason, w: “Analecta Husseriana” 1988, Tom XXIV.
Tymieniecka A. T., Logos and Life, Book 4: Impetus and Equipoise in the Life-Strategies of Reason, w: “ Analecta Husserliana” 2000, Tom LXX.
Urlich B., Stability, elasticity and resilience in terrestrial ecosystems with of ecosystem analysis, w: Schulz E. D., Zwöfler H. (red.), Potentials and limitations of ecosystem analysis, Heidelberg 1987.
Weiner J., Życie i ewolucja biosfery. Podręcznik ekologii ogólnej, Wydanie drugie poprawione i unowocześnione, Warszawa 2006.
Weizsäker E. U., Lovins A. B., Lovins L. H., Mnożnik cztery. Podwojony dobrobyt – dwukrotnie mniejsze zużycie zasobów naturalnych, Toruń 1999.
Wood D., What is Eco-Phenomenology? w: Brown Ch. S., Toadvine T. (red.), Eco-Phenomenology. Back to the Earth Itself, Albany 2003.
